Richtgetal (RG) - Guidenumber (GN)
 
 
   
.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
   
 
 
 
Zelfbouw
 
 
 
 
   
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
   
 
 
 
 
.
 
 

Camera / Speedlight flitsers

 

Het richtgetal van een flitser geeft aan hoeveel licht uw flitser kan geven.
Hoe hoger het getal hoe sterker de flitser.

Het richtgetal is het product van: "de afstand flitser tot het voorwerp maal het diafragma" dat nodig is om een goeie belichting te geven bij ISO 100, dit voor een 50mm objectief in een huiselijke omgeving (normale reflectie van de muren)

Vb : bij een flitser met richtgetal 20 heb je bij flitsen op vol vermogen :
een diafragma van f:20 nodig om een flitser op een afstand van 1m, bij ISO 100 een voorwerp goed te belichten.


Een diafragma van 20/5= f:4 nodig om met een flitser op een afstand van 5m van het voorwerp , bij ISO 100, een voorwerp goed te belichten.

Het standaard richtgetal is dus gebaseerd op volgende specificaties:

* ISO 100
* Afstand voorwerp - flitser = 1m
* Vol vermogen
* objectief en interne focusering: 50mm

 

Diafragma waarden:

Ter herinnering hier nog even de standaard diafragma waarden:

1.0 - 1.4 - 2.0 - 2.8 - 4.0 - 5.6 - 8.0 - 11 - 16 - 22 - 32 - 45 - 64 - 90 - 128 - 180

Iedere hogere diafragma waarde (= 1stop) betekent een halvering van de lichtintensiteit.

Omdat een hoog richtgetal een belangrijke eigenschap is van een flitser, gebruiken nogal wat fabrikanten andere specificaties, die dan resulteren in hogere richtgetallen:

 

Foot (ft) versus meter (m)

In Engelse specificaties worden richtgetallen (guidenumber=GN) dikwijls in feet (foot) gegeven, terwijl in de rest van Europa het richtgetal (RG) meestal in meters (m) wordt gegeven.

1foot = 0,3048m
Als we weten dat de licht intensiteit vermindert met het kwadraad van de afstand zal duidelijk zijn dat beide getallen niet gelijkwaardig zijn.

Omreken formules:

m naar feet ............GN (ft) = RG (m) x 3.28
ft naar m ................ RG(m)= GN (ft) x 0.305


Voorbeeld : Is het richtgetal van een flitser GN=125 (ft) dan stemt dit overeen met een richtgetal RG= 38 (m)

ISO 100 of ISO 200

Bij sommige flitsers geeft men het richtgetal bij ISO 200, ten opzicht van de ISO 100 betekent dit wel een verdubbeling van de gevoeligheid, of 1 diafragma-stop hoger.

RG (ISO 200) = RG (ISO 100) x 1.41 ........RG (ISO400)= RG (ISI 100) x 2

Voorbeeld: RG = 38 (ISO 100) = RG 53 (ISO 200)

 

Interne flitsfocusering

Moderne flitsers kunnen het licht automatisch focuseren afhankelijk van de brandpuntsafstand van de lens op de camera.
Het spreekt voor zich dat gefocuseerd licht met zoom op 105mm een veel hogere intensiteit zal hebben dan wanneer uitgezoomd op 35mm.

Dikwijls wordt het richtgetal gegeven bij de uiterste zoomwaarden van de flitser.

Voorbeeld :
Eeen Nikon flitser SB800 heeft als richtgetal:
met interne zoom op 35mm heeft een RG = 38 , ingesteld op interne zoom 105mm is het richtgetal RG= 53
Het verschil in lichtsterkte volledig uit of ingezoomd is hier 1stop

Moeilijker wordt het om de flitssterktes van 2 flitsers te vergelijken met verschillend zoombereik

 

Gereduceerd vermogen

Reduceren we het vermogen van de flitser met de helft dan daalt het richtgetal met 1 stop.

Richtgetal 1/2 vermogen = RG(vol vermogen) / 1.41

Voorbeeld: flitser op volvermogen met RG:38 heeft op 1/2 vermogen: richtgetal 38/1.41= 28

 

Combinatie van 2 flitsers met eenzelfde vermogen:

Combineren we 2 identieke flitsers met hetzelfde richtgetal dan zal het resultaat een 1stop hoger richtgetal zijn.

Gecombineerd richtgetal RG': 2x identieke flitsers = RG (1 flitser) x1.41

Voorbeeld : 2 gecombineerde flitsers met richtgetal 38 geven samen: 38x1.4= RG53

 

Een overzicht

richtgetal voor Nikon SB800 flitser op vol vermogen

  interne focusering ISO 100 ISO 200
m

35mm

38

53

105mm

56

80

ft

35mm

125

176

105mm

176

248

 

Studio flitsers

Flits energie

Bij studio flitsers wordt meestal de flits energie en niet het richtgetal in de specificaties gegeven
De flits energie is de energie die is opgeslagen in de ontlaad condensator van de studio flitser.
Ze wordt bepaald door de waarde van de ontlaad consensator en de laadspanning.
De eenheid is Ws (Watt seconden)

E =1/2. V² .C ...in Joules (J) of Wattseconden (Ws) (1J=1Ws)
V: de laadspanning, C: de waarde van de condensator in Farad

Meer info ivm studioflitsers vind je hier

Relatie richtgetal vs flits-energie (Ws)

Bij camera flitsers wordt meestal het richtgetal opgegeven, bij studio flitsers: de flits-energie (Ws), soms ook het richtgetal.

De Ws geven het vermogen weer, dat door in de ontlaad condensatoren van de studio flitser kan worden opgeslagen, het richtgetal is een maat voor de lichtintensiteit, gemeten op een afstand van 1m.
Uiteraard zal veel afhangen van de opbouw van de flitser, hoe efficiënt de elektrische energie wordt omgezet in beschikbaar licht.
Hier spelen zowel de verliezen in de flitscondensator (impedantie) , het rendement van de flitsbuis en de reflector (weerkaatsing en openingshoek) een rol.

Door hun constructie kunnen 2 studioflitsers met dezelfde flitsenergie, een totaal verschillend richtgetal geven.
Meestal is er in tegenstelling met camera flitsers, bij studio flitsers voldoende licht beschikbaar, er wordt dan ook minder zorg aan besteed om het licht van de flitsbuis zo nuttig mogelijk te gebruiken.

Naast het feit dat leveranciers niet altijd opgeven als hun GN in m(meter) of in ft (feet) is uitgedrukt, zijn ook de opgeven waarden niet altijd even nauwkeurig. Het is dan ook interessant op zelf eens te meten wat de resultaten zijn: Invallend licht, gemeten op 1m afstand , ISO 100

Type flitser spec gemeten waarden (1m/ ISO 100)
Camera flitser (M1/1) RG: 44 (1m-50mm- ISO 100) RG :32
Studio flitser 300Ws (max output) 300Ws RG: 39 (14x20cm reflector)
Studio flitser 600Ws (max output) 600Ws RG: 51 (14x20cm reflector
Studio flitser (batterij/portable - nieuw) 600Ws /GN:80 RG: 57 (14x20cm reflector)

Bovenvermelde waarden zijn enkel interessant voor onderlinge vergelijking, absolute waarden zijn afhankelijk van de omgeving(reflectie), gebruikte reflector (14x20 cm bij onze meting), ouderdom van de flitsbuis

 


Licht meten

Bij Camera flitsers hoeven we niet echt het licht te meten. Enerzijds is er het richtgetal, delen we het richtgetal door de flitser-onderwerp afstand dan kennen we de diafragma waarde waarop we onze camera dienen in te stellen.
Anderzijds worden bij camera flitsers heel dikwijls van de automatische TTL belichting (Through The Lens) gebruik gemaakt.

Om de belichting bij studioflitsers in te stellen hebben we een Lichtmeter nodig.

 

© Beertje 2/12/2014
update 2021